06.11.20 köşe yazısı

Fileleftheros – Hrisanthos Manolis
Günahları bizim de ekonominin de boynunda
Kabul etsek de etmesek de koronavirüs idaresinde başarısız olduk. Ne hükümetin her şeyi binlerce yurttaşın itaatsizliğine atması meşrudur ne de yurttaşların "hükümetin suçu" demesi doğru. Koşullar karşısında gereken düzeyde duramadık. Sadece biz değil. Virüsün yayılması hiçbir yerde temas ve dolaşım kısıtlamasını gereksiz kılacak kadar kontrol altına alnamadı.
Hem epidemiyologlar hem devlet mekanizmasından sorumlu olanlar bunu biliyordu, hem biz biliyorduk: Koronavirüs sosyal ilişkilere tapıyor. Sadece sosyal etkinliklerdeki, restoran, parti, kafelerdeki ya da aile veya ev toplantılarındaki temasları değil. Her türlü teması sever. Şantiyelerde, ofislerde, sokak sohbetlerinde, süpermarketlerde, kasaplarda, meyve dükkanlarında, snack barlarda, büfelerde, alışveriş merkezlerinde, showroomlarda, devlet hizmetleri ve özel hizmet bölümlerinde, okullarda, hastanelerde, stadyumlarda, her yerde .
Koronavirüsü hayatımızı normal yaşamaya devam ederek, maske kullanarak, el yıkayarak ve antiseptik kullanarak evcilleştirebileceğimize inananlar, daha soğuklar bastırmadan, grip ve soğuk algınlıkları daha başlamadan pandemi durumunun kötüleşmesindeki en büyük sorumluluğu taşıyorlar. Somut olarak söylemek gerekirse, çalışan ve tüketici olarak hayatımıza devam edebileceğimize, ancak geri kalan her şeyde "toparlanmamız" gerektiğine inandılar. Yani özel hayatımızda. Ne biri oldu, ne diğeri.
Yürürlükteki önlemler pek bir işe yaramadı, işin burası kesin. Epidemiyologlar söylüyor, bakanlar söylüyor, işveren dernekleri söylüyor, çalışanlar söylüyor.
Kimse ekonominin kapanması gerektiğini söylemiyor. Tartışılması gereken şey, "ekonominin nasıl işlemeye devam edeceğidir".
Hepimiz ekonominin (sabah, öğlen, akşam) düzgün işleyişini korumanın bir öncelik olduğu konusunda hemfikirsek, o zaman geriye söylenecek fazla bir şey kalmıyor. Maske ve el yıkamayla devam ederiz, geri dönüşü olmayan noktaya gelindiğinde de ekonomi kendiliğinden kapanır. Ve o zaman zaten hasta idaresinde de ciddi bir sorun yaşıyor oluruz.
Eğer ekonominin kilitlenmemesi gerektiğine gerçekten inanıyorsak, o halde koronavirüsün yayılmasını sınırlamak için gereken önlemleri şimdi yoğunlaştırmak lazım. Çünkü sağlıklı çalışanlar ve tüketiciler olmadan pazar da yoktur.
İnsanlar arası temaslar büyük ölçüde şimdi azaltılmalıdır. Her yolla. Çalışmak değil, üretkenlik değil kişilerin temasları sınırlandırılmalı. Tüketim kaçınılmaz olarak bazı alanlarda azalacak. Başka bir çıkış yolu yok. Burunlarının ucundan ilerisini göremeyenlerse dik kafalılıklarında ısrar ettikleri sürece günahları bizim de ekonominin de boynundadır.