basın özetleri 12.02

Haravgi gazetesinin ana haberi:

Toplum Geçim Derdindeyken Yeşil Vergi Baskını – Devletin Başarısızlıklarının Bedeli Atık Gömme Vergisi Dayatması

AKEL, hükümetin 1 Ocak 2026’dan itibaren yürürlüğe koymayı planladığı Atık Gömme Vergisi konusunda Belediye Birliği’nin dile getirdiği kaygılara açık destek verdi. Parti, hayat pahalılığının yüksek olduğu bir dönemde yeni bir vergi getirilmesinin, yükü doğrudan hane halkı ile belediyelerin omuzlarına bırakacağını, oysa atık yönetiminin asıl sorumluluğunun devlete ait olduğunu vurguladı.

AKEL, devlet gerekli altyapıyı kurmadan vatandaşlardan ve Yerel Yönetimlerden bedel talep edilmesini “sosyal bir dayatma” olarak niteledi. Pentakomo’daki tesislerde atıkların yaklaşık yüzde 80’inin hâlâ gömülmek zorunda kaldığını hatırlatan parti, bu durumun hükümetin yanlış planlamaları ve ihmallerinin sonucu olduğunu belirtti.

Parti ayrıca “Attığın Kadar Öde” sisteminin, organik atıklar için hazırlık yapılmadan ve yönetim tesisleri tamamlanmadan uygulanmasının kazaları mali açıdan çıkmaza sürükleyeceğini, bunun da vatandaşlar için yeni zamlar anlamına geleceğini kaydetti. Ağır ücretlerin kontrolsüz çöp atımını artırabileceği uyarısında da bulunuldu.

AKEL, hükümeti atık gömme vergisini altyapılar tam olarak çalışana kadar askıya almaya, yeşil dönüşümün maliyetini kazalara değil devlete yüklemeye ve Belediyeler Birliği ile ciddi bir diyalog başlatmaya çağırdı.

*

Filelefteros gazetesinin ana haberi hapishaneler ve doluluk oranının yarattığı sorunlarla ilgili.

Cezaevleri Doldu Taştı - Kapasitesinin Çok Üzerinde, Sistem Sınırda

Kıbrıs’ta cezaevleri, tasarlandıkları kapasitenin çok üzerinde mahkûm barındırıyor. Mevcut kapasitesi 650‑720 kişi olan cezaevinde 1.164 mahkûm bulunuyor. Aşırı kalabalık, sistemin sınırlarını test ediyor ve hem personel hem de yönetim açısından ciddi sorunlar yaratıyor.

Tahliye çabaları da etkisiz kaldı. Her hafta yaklaşık 10 mahkûmun Cumhurbaşkanlığı affıyla serbest bırakılması planlansa da, Hukuk Dairesine takıldığı için süreç takıldı. Başsavcılığa gönderilen 30 kişilik bir liste geri gönderildi ve yeniden değerlendirme yapılması istendi.

Mahkûmların yaklaşık %55’i yabancı uyruklu. Suç dağılımı ise şöyle: 17 kişi borç nedeniyle, 35 kişi ciddi trafik suçlarından, 35 kişi yasa dışı göçmen kaçakçılığı nedeniyle, 220 kişi mülkiyet suçlarından, 118 kişi ise saldırı ve şiddet suçlarından tutuluyor.

Aşırı doluluk, polis operasyonlarını da etkiliyor. Yer bulunamaması nedeniyle bazı tutuklamalar gerçekleştirilemiyor veya erteleniyor. Yetkililer, merkezi cezaevleri inşası planlarını hızlandırsa da mevcut sistem, kapasitesinin çok üzerinde çalışıyor.

*

Alithia gazetesinin ana haberi:

Gasp Fiyaskosu Karşısında Hükümet Sessiz

Kıbrıs’ta hükümetin uluslararası stratejik caydırıcılık politikası, son gelişmelerle ciddi bir darbe aldı. İki kritik olay, planlanan politikanın pratikte çöktüğünü gösteriyor: Biri Kıbrıs Cumhuriyeti’nde mahkûm edilen Simon Aykut’un İsrail’e transfer talebi, diğeri ise adanın kuzeyindeki Kıbrıs Rum mallarının gaspıyla ilgili olarak, Fransız yüksek mahkemesinin Avrupa tutuklama emrini uygulamayı reddetme kararıyla ilgili gelişmeler.

Cumhurbaşkanlığı, ne Aykut’un transferi ne de Avrupa’daki hukuki sonuçlarla ilgili henüz bir açıklama yapmış değil. DİSİ milletvekili Nikos Yeoryiu, hükümet politikasını “fiyasko” ve tehlikeli bir emsal olarak nitelendirerek eleştirdi.

Gazete, diğer tarafın Avrupa düzeyinde hukuki delil ve siyasi dayanak elde ettiğini belirtirken, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin bir sonraki adım için hâlâ bir plan geliştiremediğine dikkat çekiyor. Bu durumun, hükümetin uluslararası stratejideki etkinliğini ve caydırıcılık kapasitesini zayıflattığına dikkat çekiliyor.

*

Politis gazetesinin ana haberi:

Annie Alexui Rusya’dan İfade Verecek

Sosyal medyada polis ve yetkililerle ilgili, toplumu şok eden ciddi iddialar ortaya atan ve hakkında çeşitli suçlamalarla Kıbrıs’ta polis tarafından 13 tutuklama emri çıkarılan “Annie Alexui” lakaplı İoana Fotiu’nun şu anda bulunduğu Rusya’da ifade vereceği belirtildi. Kıbrıs makamları, iddiaların soruşturulması için sürecin resmî yasal yollarla yürütülmesi gerektiğini vurguladı.

Yetkililer, Rus makamlarından izin alınması durumunda ifadenin Rus soruşturmacılar tarafından, Kıbrıslı yetkililerin de bulunacağı şekilde alınacağını açıkladı. Bu süreçte, Fotiu’nun sosyal medyada paylaştığı iddiaları destekleyen belgelerin de soruşturma makamlarına iletilmesinin mümkün olacağı bildirildi.

İfade alındığında, soruşturma kapsamı Fotiu’nun kendisine uygulanan şiddetle ilgili iddialar, polis teşkilatı içindeki yolsuzluklar ve başka konuları kapsayacak. Polis ve yasal makamlar, sürecin şeffaf ve yasal çerçevede yürütülmesini sağlamak için çalışmalarını sürdürüyor.

*

Haravgi gazetesinden:

Kıbrıs’ta Asgari Ücret Avrupa’nın Gerisinde

Eurostat verilerine göre Kıbrıs Cumhuriyeti, asgari ücretin düzeyi ve artış oranında Avrupa Birliği’nin son sıralarında bulunuyor. Ulusal Asgari Ücret 979 avro, altı ayın ardından 1.088 avro olarak uygulanıyor ve birçok Avrupa ülkesinin gerisinde kalıyor. 2023–2026 döneminde artış yüzde 15,7 ile sınırlı kaldı.

2022’de Avrupa Birliği’nin çalışması 1.000 avroluk asgari ücretin yoksulluğu azaltacağını ortaya koymasına rağmen, Anastasiadis – DİSİ hükümeti daha düşük bir seviye belirledi ve medyan maaşın yüzde 60’ı kuralı uygulanmadı. Nikos Hristodulidis hükümeti de ücreti 1.088 avroya çıkararak aynı politikayı sürdürdü.

Sendikalar, ekonomik büyüme ve artan şirket kârlarına rağmen maaşların geride kaldığını, ücretlerin millî gelirdeki payının düştüğünü vurguluyor; asgari ücretin medyan maaşa bağlanmasını ve Otomatik Hayat Pahalılığı Ödeneği’nin dahil edilmesini talep ediyor.

*

Vasilikon Fiyaskosu: 800 Milyon Euro’luk Kayıp

Vasilikon’daki doğalgaz terminali projesi, sözleşme maliyeti ve aksayan uygulamalarla birlikte toplam 800 milyon euro’yu aşan bir zarara yol açtı. Vergi mükellefleri, hem projenin hem de elektrik sistemi üzerindeki yüksek maliyetleri karşılamak zorunda kalıyor.

Proje, 2019’da 500 milyon euro bütçeyle başlatılmış, iki yıl içinde tamamlanması planlanmıştı. Yedi yıl sonra, terminal için sadece bir gemi Malezya’da bekliyor ve Vasilikon’da bir enkaz yığını bulunuyor. Elektrik sistemi, yüksek maliyetler ve enerji arz riski nedeniyle çökme tehlikesiyle karşı karşıya.

Ekonomik yük, 470 bin euro aylık demirleme maliyeti olan LNG terminali projesi için alınan ve işletilmesi planlanan yüzer depolama ve yeniden gazlaştırma ünitesi olan gemi, danışman ve avukat giderleri, yatırımlar ve emisyon ödemeleri ile artıyor. Kıbrıs’ta elektrik fiyatları AB ortalamasının %25 üzerinde ve hane halkı ile işletmeler her yıl 250–300 milyon euro emisyon ödeneği ödüyor.

*

Filelefteros’tan:

Limasol’da Şok Olay: Anne, 7 Yaşındaki Çocuğuna Sakinleştirici Verdi

Limasol’da bir anne, kendisine ve 7 yaşındaki çocuğuna sakinleştirici haplar vererek bilinçsiz hâle gelmelerine yol açtı. Anne ve çocuk, olay yerine gelen baba tarafından bulunarak hastaneye kaldırıldı.

Olay, geçen Salı akşamı (10/2) gerçekleşti. İlk başta baba, çocuğun sadece uyuduğunu düşündü, ancak kısa süre sonra gerçek durumu fark etti. Anne ve çocuğun bilinçsiz hâle gelmesine, aşırı miktarda sakinleştirici kullanımı neden oldu.

Hastanedeki doktorlar, çocuğa ve annesine özel müdahale uygulayarak her ikisini de hayata döndürdü. Yetkililer, çocuğa verilen hapların anne tarafından verildiğini tespit etti.

Olayın ardından polis, anneyi gözaltına aldı. Daha sonra hükümet psikiyatrı tarafından muayene edildi ve tedavi gerektirdiği belirlendi. Mahkeme kararıyla anne, bugün öğle saatlerinde Athalassa Hastanesi’ne sevk edildi.

*

Ve son olarak Politis’in internet sayfasından bir haber

Erhürman ve Averof Neofitu Görüştü – Aynı Anda New York’ta Bulundular

Kıbrıs sorunu, Kıbrıs Türk toplumu lideri Tufan Erhürman ve milletvekili ve eski DİSİ Başkanı Averof Neofitu arasında New York’ta yapılan bir görüşmede ele alındı. İşgal altındaki bölgelerdeki “cumhurbaşkanlığı” tarafından yapılan ilgili duyuruda görüşmenin, Kıbrıs Türk toplumu lideri Tufan Erhürman’ın Birleşmiş Milletler’deki temasları sırasında yapıldığı bildirildi.

Duyuruya göre, görüşme Neofitu’nun talebi üzerine ve Erhürman’ın Birleşmiş Milletler merkezinde yürüttüğü temaslar sırasında yapıldı.

Görüşme sırasında her iki taraf, mevcut durum ve Kıbrıs sorunu ile ilgili son gelişmeler hakkında görüş alışverişinde bulundu.